Τύποι επιτηρητών τάσης

Οι επιτηρητές τάσης χωρίζονται σε βασικές κατηγορίες ανάλογα με το δίκτυο και την εφαρμογή. Οι μονοφασικοί επιτηρητές προορίζονται για τυπικές οικιακές εγκαταστάσεις 230V, μικρές επαγγελματικές χρήσεις και μεμονωμένα κυκλώματα. Οι τριφασικοί επιτηρητές καλύπτουν δίκτυα 3x400V, βιομηχανικούς πίνακες, αντλίες, κινητήρες και μηχανήματα. Υπάρχουν επίσης ειδικά μοντέλα για οικιακή χρήση με ενσωματωμένη πρίζα ή ρελέ, καθώς και βιομηχανικοί επιτηρητές ράγας DIN για τοποθέτηση σε ηλεκτρικούς πίνακες με προηγμένες ρυθμίσεις και ενδείξεις.

Σε πολλές εφαρμογές χρησιμοποιούνται επιτηρητές που συνδυάζουν έλεγχο υπέρτασης, υπότασης και ασυμμετρίας φάσεων, προσφέροντας ολοκληρωμένη προστασία του εξοπλισμού.

Βασικές τεχνικές προδιαγραφές

Κατά την επιλογή επιτηρητή τάσης, ο αγοραστής πρέπει να εξετάσει προσεκτικά το ονομαστικό δίκτυο (230V μονοφασικό ή 3x400V τριφασικό) και το εύρος τάσης λειτουργίας, δηλαδή τα όρια υπέρτασης και υπότασης στα οποία θα δίνει εντολή απόζευξης. Σημαντικός είναι και ο χρόνος απόκρισης: γρήγορη απόκριση προστατεύει καλύτερα ευαίσθητες ηλεκτρονικές συσκευές, ενώ ρυθμιζόμενη καθυστέρηση αποφεύγει ψευδοσυναγερμούς από στιγμιαίες διακυμάνσεις.

Επιπλέον, πρέπει να ληφθεί υπόψη ο τρόπος εγκατάστασης (ράγα DIN σε πίνακα, επιτοίχια συσκευή, ενδιάμεσος αντάπτορας πρίζας), η μέγιστη ένταση ή ισχύς που μπορεί να διαχειριστεί ο ενσωματωμένος ρελές, η κατηγορία μόνωσης, καθώς και η ύπαρξη οπτικών ενδείξεων ή οθόνης για εύκολη διάγνωση βλαβών.

Επιλογή για οικιακή χρήση

Για οικιακές εγκαταστάσεις, προτιμώνται συνήθως μονοφασικοί επιτηρητές με εύρος τάσης προσαρμοσμένο στα όρια του παρόχου και ρυθμιζόμενο χρόνο επανενεργοποίησης, ώστε να προστατεύονται συσκευές όπως κλιματιστικά, ψυγεία και ηλεκτρονικά. Πρακτική λύση είναι οι συσκευές τύπου πρίζας για μεμονωμένες ευαίσθητες συσκευές ή οι επιτηρητές ράγας DIN στον κεντρικό πίνακα για προστασία ολόκληρης της εγκατάστασης. Συνιστάται επιλογή μοντέλου με σαφείς ενδείξεις LED ή οθόνη, καθώς και με δυνατότητα ρύθμισης ορίων, ώστε ο ηλεκτρολόγος να προσαρμόσει τη λειτουργία στις πραγματικές συνθήκες του δικτύου.

Επιλογή για βιομηχανική χρήση

Σε βιομηχανικές και επαγγελματικές εφαρμογές, οι τριφασικοί επιτηρητές είναι απαραίτητοι για την προστασία κινητήρων, αντλιών, συμπιεστών και γραμμών παραγωγής. Εκτός από το εύρος τάσης και τον χρόνο απόκρισης, πρέπει να ελέγχεται η δυνατότητα επιτήρησης ακολουθίας και απώλειας φάσεων, ασυμμετρίας τάσης και ανισορροπίας φορτίου. Σημαντικό είναι ο επιτηρητής να συνεργάζεται σωστά με τα ρελέ ισχύος και τα θερμικά, να διαθέτει ρυθμιζόμενες καθυστερήσεις εκκίνησης και επανεκκίνησης, καθώς και επαφές εξόδου κατάλληλες για τα κυκλώματα αυτοματισμού.

Τέλος, η επιλογή αξιόπιστου κατασκευαστή, η συμμόρφωση με πρότυπα και η τεχνική υποστήριξη είναι κρίσιμα κριτήρια, ειδικά σε εγκαταστάσεις όπου η διακοπή λειτουργίας συνεπάγεται υψηλό κόστος.